Uçuş Korkusu

Geleneksel Tiyatroda Psikodrama   Yaratıcılık, Spontanite ve Ruh Sağlığı   Eş ve Aile Tedavilerinde Psikodrama
Ergenlik Dönemi Çatışmalar ve Çözümler   Deprem Travması   Uçuş Korkusu

1. Uçuş Korkusu Nedir?

Uçuş korkusu psikopatolojide fobi olarak adlandırdığımız ve gerçekte temelinde kaygı bozukluğunun bulunduğu, psikolojik ve bedensel yakınmalarla ortaya çıkan özel bir fobiye verilen addır. Günümüzde teknolojinin gelişme hızına ayak uydurma zorunluluğu ve gidilecek mesafeye doğru orantılı olarak, insanlar daha sıkça hava yolunu tercih etmek zorunda kalmakta ve uçuş korkusu daha çok yaşanan bir fobi olarak gündeme gelmektedir.

2. Başka korkuların uzantıları mıdır?

Doğal olarak insanoğlunun ulaşım repertuarından hava yolunu çıkarabilseydik bu korku ortadan kalkacaktı, ama bu bireyler, bu korkunun fonksiyonunu(bu korku bir işe yaramaktadır) yerine getirecek başka bir korkuya anksiyetelerini (kaygılarını) bağlayacaklar ve başka bir fobiye sahip olacaklardı. Bu korku doğal olarak tek başına bir korku olarak incelenmelidir. Genel olarak fobilere sahip olan bireyler, kontrolü kaybetme korkularını içlerinde barındıran bireylerdir. Uçuş korkusu olan 40 yaşlarında bir iş adamı kendi otosu ile son derece yüksek hızlarda gitmekte ama uçaktan korkmaktadır. Kendi açıklaması: "Arabamda kontrol bende" şeklinde olmaktadır. Uçuş korkusu olan bireylerin bir çoğu obsesif özellikler sergilemektedirler ve kendi çevrelerindeki herşeyi ince eleyip sık dokumakta , aşırı titiz davranmakta, kurallara aşırı bağlı olmakta ve yaptıkları herşeyi iyi ve doğru yapmaya çalışmaktadırlar. Bu kişiler kaygılı anne babalarının çocuklarıdır, ve ya fiziksel yada psikolojik şiddete maruz kalarak öfke duygusu geliştirmiş olabilirler ve bunun sonucu cezalandırılma korkuları ve suçluluk duyguları yaşamışlar ya da fiziksel şiddet olmasa da aşırı koruyucu ve engelleyici, kuralcı anne babalar tarafından yetiştirilmişlerdir. Kısaca bu bireyler içlerinde onları kaygılandıran ve geçmişleri ile ilgili olan çatışmaları uçuş eylemine yansıtmaktadırlar. Bütün bunların dışında ölüm korkusunun da bu noktada önemli olduğu ve bireyden bireye başedilmesinin faklılılar gösterdiğinin bilinmesi gereklidir. Ölüm korkusu var oluşumuz ile yakından ilgilidir ve bu korkunun yaşanması bireyden bireye farklılık gösterir. Bu anlamı ile uçuş korkusunda ki, yer alışıda her bireyde farklı farklı olur.

3. Belirtiler neler ve ne hissederler?

Bu bireyler kaygı hissederler, kalp çarpıntıları, miğde bulanmaları, bacaklarda ve bazen tüm vücutta titremeler, huzusuzluk, iç sıkıntısı, düşünde akışında yavaşlama, el ve ayakta üşüme ve uyuşmalar yaşayabilirler. Kaygı direk olarak yaşanabildiği gibi bedensel yakınmalar olarak da ortaya çıkabilir. Zaman zaman hiç uçuş korkusu yaşamayan bir bireyin bir anda korkuya kapıldığına tanık olunur. Bu durumdaki bireylerin o günlerde yaşamakta oldukları sorunlara bakılması gereklidir. Bu bireyler çoğunlukla kaygı yaratan önemli yaşam olayları ile yüzyüze gelmişlerdir ve bunları bastırmaya çalışmaktadırlar; bu nedenle bu korkuları uçma eylemine yönlendirirler. Uçakta aşırı içki ve yemek tüketimi de bu korkunun belirtilerindendir.

4. Nasıl Tedavi Edilir?

Temel olarak grup psikoterapisi ve bireysel psikoterapi içinde tedavi edilirler. Psikodrama bunu için bir tedavi yöntemi olarak başarılıdır. Günümüzde davranışçı yöntemlerle de uçuş korkusu tedavi edilmektedir.Bu yöntem bireysel olarak ve grup içinde uygulanabilmektedir. Kişinin kaygıyı tanıması, kaygının temelinde yatan gerçek çatışmalarının farkına varması ve bunları çözümlemesi uçuş korkusunu tedavi etmektedir. Sıfır kaygı düzeyine ulaşmak hedeflenmez; kaygı hayatımızda dozu yeteri kadar olmak kaydıyla yararlıdır. Davranışçı yöntemde kişini kaygı veren düşüncelerinin değişmesi sağlanarak duygusunun değişmesi hedeflenmektedir.

Bu korku ile kişi çoğunlukla tek başına baş edemez. Telkin ve ikna yöntemleri başarısız olur. Uçuş sırasında kendilerini içkiye verirler ya da aşırı yemek yiyerek rahatlamaya çalışırlar. Bir kısmının da iştahı kaçar ve aç kalırlar. Uzmana başvurulması gereklidir.

Uzm.Psk.Dnş. Deniz ALTINAY
Psikodramatist

Yukarı

Geleneksel Tiyatroda Psikodrama | Yaratıcılık, Spontanite ve Ruh Sağlığı | Eş ve Aile Tedavilerinde Psikodrama
Ergenlik Dönemi Çatışmalar ve Çözümler
| Deprem Travması | Uçuş Korkusu