|
Geleneksel Tiyatroda
Psikodrama
|
|
Enstitü Başkanımız Deniz Altınay çeşitli dönemlerde Tiyatro-Psikodrama ilişkisini hayata geçirmiş, devlet tiyatroları ve özel tiyatrolarla psikodrama yolu ile oyunlar sahnelenmesine öncü olmuştur. "Tekstin anlaşılması", "karakterlerin analizi", "yazarın anlaşılması", "mizansenin oluşturulması" gibi önemli konularda psikodramanın kullanımı Türkiye’de tiyatro alanına sunmuştur. Geleneksel tiyatroya ve onun en etkin yöntemlerinden birisi olan Stanistlavski yöntemine radikal eleştiriler getirmiş olan psikodramanın kurucusu J.L.Moreno gerçek yaratım anı ile ilgilenmiş ve spontanitenin yaratıcılık üzerindeki önemini vurgulamıştır. Bu anlamı ile geleneksel tiyatroda tiyatro sanatçılarını eğitimi sırasında, oyun yazımı aşamasında ve sahneleme esnasında psikodrama ve sosyodramanın kullanımı oldukça başarılı sonuçlar vermektedir. Psikodrama ve tiyatro ilişkilerinin incelenebilmesi ve nasıl etkileşimde bulunduklarının anlaşılabilmesi için psikodramanın tanıtılması zorunluluğu vardır. Psikodrama tiyatrodan aldıklarını şimdi tiyatroya geri vermektedir. Tiyatrodan türemiştir ve kendi özgün metodunu tiyatronun hizmetine sunmaktadır. Tiyatro eğitimi aktörün, yönetmenin ve yazarın tiyatro estetiğinin tüm yönlerinde eğitilmeleri demektir. Bu anlamıyla yaratıcılığın ve onun en önemli aracı olan spontanitenin tiyatro eğitimindeki önemi ortaya çıkmaktadır. Psikodramatist sanatçıdır. Belkide çoğu zaman bir sanatçıdan ayrı değerlendirilmesi estetik kaygıları gütmemesine bağlıdır. Psikodramanın sanat ile çakışması bir çok alanda olabilir. Dans-bale, opera ve tiyatro bunların belli başlıları olabilir. Uygulamalar
göstermiştir ki oyuncunun eğitiminden tiyatro metninin çözümlenmesine,
mizansenin keşfedilmesinden karakterlerin anlaşılmasına, yazarın
anlaşılmasından kavramların ve ana temaların yaşanmasına kadar
bir çok alanda psikodramadan yararlanılabilmektedir. Psikodrama içinde
ayrı bir alan olan spontanite tiyatrosunun (playback theatre) bu çalışmalardan
ayrı tutulması gerekmektedir. Her ne kadar spontanite tiyatrosundan
beslenmek ve tiyatroya aktarımda bulunmaktan sözedilse de bu iki
alanı birbirinden ayrı tutmakta yarar vardır. Aktör
psikodrama içinde psikolojik gerçeği keşfeder ve karakterlerin iç
gerçekliğinin araştırılması ve geliştirilmesi amacıyla bu
metodu kullanır. Sanatcının duygusal bağlantıları ve derinliği
artar, entellektüel anlayışı gelişir, kendilik farkındalığı yükselir,
spontan ifadeleri artar ve daha otantik olur, güçlü duygular ve
travmatik anılarla birlikte güvenli olarak nasıl çalışılacağını
öğrenir, sahne veya oyundaki gerekli duyguların ortaya çıkartılmasında
pskodramanın yararlarından faydalanır, karakterin subjektif gerçekliğine
girerek surplus gerçekliği yaşar ve keşfeder. |
|
Geleneksel
Tiyatroda Psikodrama | Yaratıcılık,
Spontanite ve Ruh Sağlığı
| Eş
ve Aile Tedavilerinde Psikodrama |